Landen Steenberg
De Steenbergwijk in Landen is een seriebouwwijk uit de jaren 1970, met 30 sociale woningen en 108 privéwoningen. Het project onderzocht hoe collectieve, circulaire renovatie kan inspelen op verouderde woningen en veranderende woonnoden.
Hoewel de uitvoering uiteindelijk werd geannuleerd, leverde de studie waardevolle theoretische inzichten op in alternatieve eigenaarsmodellen en strategieën voor grootschalige circulaire renovatie.
Bij huisbezoeken werd vastgesteld dat veel woningen onderbezet zijn. In plaats van te slopen, onderzocht het project hoe grote woningen kunnen worden opgedeeld – bij voorkeur verticaal – om beter aan te sluiten bij de huidige woonbehoeften. Daarnaast werden gedeelde technische ruimtes en collectieve dienstencentra verkend om ruimte te besparen en toekomstige koppelingen met een warmtenet mogelijk te maken.
Narrow the loop
Intensiveer
Verdicht
Slow the loop
Vermijd sloop
Aanpasbaar
Close the loop
Hefbomen
-
Potentieel warmtenet: gedeelde technische systemen kunnen het hele woonblok verbinden.
-
Gestandaardiseerde typologie: circa 300 gelijkaardige woningen maken prefab- en herhaalbare oplossingen mogelijk.
-
Onderbezetting: het herconfigureren van ruimte en woningtypes verhoogt de efficiëntie.
-
LEKP-klimaatdoelen: gedeelde ambities rond renovatie en vergroening trekken nieuwe partners aan, zoals de stadsdiensten.
Leerlessen
-
Motivatie-afstemming: verschillende actoren – van bewoners tot instellingen – hebben uiteenlopende ambities. Duidelijke communicatie over wederzijdse voordelen is essentieel voor samenwerking.
-
Institutionele ondersteuning: duurzame samenwerking vraagt niet alleen gemotiveerde individuen, maar ook steun van huisvestingsmaatschappijen en lokale besturen.
-
Timing is cruciaal: elke partner werkt met andere planningscycli; collectieve renovatie hangt af van het synchroniseren van deze trajecten.
-
Beleidsafstemming: er bestaan verschillen tussen regionale (BRV) en lokale planningsinterpretaties – de Steenbergwijk geldt op hoger niveau als prioriteit, maar lokaal (nog) niet.
-
Vroege ontwerpkeuzes: aanpasbaarheid en demontabiliteit moeten van bij het begin worden geïntegreerd; achteraf toevoegen is moeilijk en kostbaar.
Op zoek naar meer inspiratie?
Volgende links wijzen je snel de weg naar concrete activiteiten, praktische handvatten en up-to-date inzichten rond circulair bouwen.