Gent Scandinaviëblokken

Zweden is één van de drie woontorens in de Scandinaviëblokken in Gent. Het gebouw werd opgetrokken in 1969 en omvat 224 wooneenheden, goed voor ongeveer 340 bewoners van uiteenlopende afkomst en inkomensniveaus. De situatie is bijzonder complex omdat de renovatie verschillende belanghebbenden omvat: 95% van de ramen is privébezit, terwijl de gevel een gedeelde verantwoordelijkheid is van de Vereniging van Mede-eigenaars (VME). Stad Gent en ROTs voerden een implementatiestudie uit om ervoor te zorgen dat de langetermijnrenovatie van de gebouwen goed georganiseerd verloopt. Het is daarbij cruciaal dat de renovatie van dit complexe gebouw niet leidt tot lock-ins of renovicties. 

Narrow the loop

Intensiveer

Niet van toepassing voor deze case.
Meer info over Intensiveer

Verdicht

De Scandinaviëblokken zijn al zeer dicht bewoond en gebruiken slechts een tiende van de publieke infrastructuur per huishouden in vergelijking met typische binnenstadswoningen. Deze efficiëntie maakt hen tot een belangrijke stedelijke typologie die steden moeten ondersteunen binnen de energietransitie. Hun collectieve systemen en gedeelde diensten maximaliseren het gebruik van bestaande infrastructuur en minimaliseren tegelijk de ruimtelijke en materiële voetafdruk.
Meer info over Verdicht

Slow the loop

Vermijd sloop

Deze naoorlogse betonstructuren zijn zowel moeilijk te slopen als te renoveren. Zonder ingrijpen dreigen ze langdurige lasten te worden. Het ontwikkelen van financieel en technisch haalbare renovatiepaden is daarom essentieel. (Afbeelding: constructiedetails – ROTs)
Meer info over Vermijd sloop

Aanpasbaar

Niet van toepassing voor deze case.
Meer info over Aanpasbaar

Close the loop

Omkeerbaar

Niet van toepassing voor deze case.
Meer info over Omkeerbaar

Hergebruik

Niet van toepassing voor deze case.
Meer info over Hergebruik

Recycleer

Niet van toepassing voor deze case.
Meer info over Recycleer

Hefbomen

  • Financiële diversiteit: bewoners beschikken over uiteenlopende financiële mogelijkheden. Partners zoals Hefboom en KU Leuven ontwikkelen alternatieve financieringsmodellen om huishoudens met beperkte middelen te ondersteunen (link naar brochure). 
  • Technische urgentie: de verouderde infrastructuur vereist collectieve investeringen en innovatieve oplossingen. 
  • Wijkontwikkeling: lopende herontwikkelingen in de omgeving roepen vragen op over de toekomstige rol van het bouwblok. 
  • Sociale inclusie: het voorkomen van gentrificatie en renovictie blijft een belangrijk aandachtspunt voor de stad. 

Leerlessen

  • Circulariteit in de Zweden-toren wordt niet gedefinieerd door experimentele materialen, maar door slimme, kostenefficiënte en onderhoudsvriendelijke ingrepen die sociaal en economisch haalbaar zijn. Voorbeelden zijn gevelsystemen zonder steigers, gefaseerde renovaties en het hergebruik van terrascomponenten. 
  • De syndicus speelt een centrale rol in de coördinatie tussen eigenaars, stad en experten. Binnen de Living Labs maakt onderzoeksautonomie het mogelijk om technische en financiële alternatieven te verkennen, al blijft het een uitdaging om deze inzichten te vertalen naar concrete projecten. 
  • Het oorspronkelijke masterplan uit de jaren 1960 voorzag meerdere blokken die zouden worden aangesloten op een centrale warmtecentrale; slechts twee werden gerealiseerd, wat tot inefficiënties leidde die pas recent werden gecorrigeerd. Dit toont het belang van flexibele en adaptieve planning bij toekomstige ontwikkelingen. 
  • De huidige regelgeving beperkt het onderverhuren, waardoor leegstaande units niet kunnen worden ingezet als sociale of betaalbare woningen, een gemiste kans om de sociale mix te versterken en de bewoningsgraad te verbeteren.

Op zoek naar meer inspiratie?

Volgende links wijzen je snel de weg naar concrete activiteiten, praktische handvatten en up-to-date inzichten rond circulair bouwen.

Aanpasbaar, Intensiveer, Verdicht, Vermijd sloop
Intensiveer, Verdicht
Hergebruik, Verdicht, Vermijd sloop